Van kanker kan je genezen. Het is dus lang niet altijd een doodvonnis. Het is echter onmogelijk te zeggen hoe groot de overlevingskansen zijn. Dat hangt immers af van het soort kanker: pancreas, long- en longvlieskanker, lever- en slokdarmkanker zijn de meest dodelijke kankers. Borst-, prostaat- en teelbalkanker en Hodgkinlymfoom zijn de kankers met de beste overlevingskansen. Maar daarnaast hangen je overlevingskansen ook af van het stadium waarin de ziekte verkeert, de leeftijd van de patiënt, de grootte van de tumor, of er al dan niet uitzaaiingen zijn, de behandeling enzomeer. En aangezien elke situatie uniek is, kan niemand voorspellen wat er in jouw geval gaat gebeuren. Praat erover met je arts, hij kent jouw situatie het best.

De afloop van kanker is dus heel verschillend. Voor sommigen is het een heel moeilijke maar voorbijgaande fase in hun leven. Anderen worden gedurende vele jaren chronisch kankerpatiënt en voor nog anderen is het een eindstadium. Als je ongeneeslijk ziek bent, wordt je geconfronteerd met begrippen als palliatieve zorg, palliatieve sedatie en euthanasie.

Wat is palliatieve zorg?
Als je ongeneeslijk ziek bent, kan je een beroep doen op palliatieve zorg. Deze dienst wil je nog de beste levenskwaliteit bieden voor de tijd die je nog hebt en helpt je ondermeer met psychologische begeleiding, pijnbestrijding en comfortzorg. Ook je familie en vrienden kunnen op deze dienst rekenen.

De palliatieve zorg werkt nauw samen met de verschillende hulpverleners: de huisarts, de verpleegkundige, de maatschappelijk werker, de psycholoog, de kinesitherapeut, de vrijwilliger, enzomeer.

Palliatieve zorg kan op verschillende manieren worden verstrekt:

1. Palliatieve thuiszorg:

Veel ongeneeslijk zieke mensen kiezen ervoor om thuis verzorgd te worden en willen ook sterven in een voor hen vertrouwde thuisomgeving. Thuisbegeleidingsdiensten, of ook wel thuiszorgequipes genoemd, zoeken naar oplossingen en mogelijkheden om je de beste thuiszorg te kunnen geven.

Klik hier voor de lijst van de thuisbegeleidingsteams in Vlaanderen.

2. Palliatieve dagcentra:

Palliatieve dagcentra vangen ongeneeslijk zieke mensen op die normaal thuis verzorgd worden. De verzorging van een ongeneeslijk zieke patiënt is vaak een zware fysieke en psychische belasting voor de omgeving. Om de familie te ontlasten en ook om overdag eens in een andere omgeving te verblijven dan thuis, zijn er de palliatieve dagcentra. Aan alle dagcentra zijn minstens een arts, een psycholoog of een sociaal verpleegkundige/sociaal assistent en een verpleegkundige verbonden. De dagopvang is gratis voor de gasten, al wordt er wel een bijdrage gevraagd voor bijvoorbeeld een warme maaltijd.

Klik hier voor de lijst van palliatieve dagcentra.

3. Palliatieve zorg in het ziekenhuis of rusthuis:

Meer en meer ziekenhuizen en rust- en verzorgingstehuizen in Vlaanderen richten palliatieve eenheden in. Dat zijn kleinere afdelingen die de palliatieve patiënten een zo comfortabel mogelijke tijd willen bieden tijdens hun levenseinde.

Op andere afdelingen in het ziekenhuis kan je een beroep doen op palliatieve support teams. Dat is een team dat ondermeer bestaat uit een arts, een psycholoog en een (sociaal) verpleegkundige of maatschappelijk assistent. Samen met de betrokken hulpverleners zoekt het palliatief support team naar de beste oplossing voor jou in jouw situatie. Vraag er naar in je ziekenhuis.

Wat is palliatieve sedatie?
Bij palliatieve sedatie wordt de (terminale) patiënt in een diepe slaap gebracht. Het doel van palliatieve sedatie is om het ondraaglijk lijden te verlichten. Meestal is er sprake van continue sedatie tot aan het overlijden. Met palliatieve sedatie wordt dus ook in zeer precaire omstandigheden een humaan stervensproces mogelijk.
Soms komt palliatieve sedatie in de buurt van euthanasie: het is dan niet altijd duidelijk of de patiënt overlijdt als gevolg van z’n ziekte, of van de sedatie of door een combinatie van beiden.

Wat is euthanasie?
Euthanasie is een veelbesproken en controversiële vorm van medisch begeleid sterven. België en Nederland zijn de enige twee landen ter wereld waar euthanasie legaal kan worden toegepast. In België kan euthanasie alleen als de aanvrager aan alle volgende voorwaarden voldoet:

1. De aanvrager is meerderjarig, handelingsbekwaam en bewust op het moment dat euthanasie wordt aangevraagd.
2. De aanvrager lijdt aan een ernstige, ongeneeslijke aandoening die uitzichtloos is.
3. De aanvrager heeft een voortdurend fysiek of mentaal ondraaglijk lijden dat niet op andere manieren te verzachten valt.
4. Het verzoek moet weloverwogen zijn en grondig besproken met de dokter. Bovendien moet het verzoek vrijwillig en zonder druk genomen zijn en moet het een duurzaam verzoek zijn, wat moet blijken uit herhaaldelijke gesprekken met de dokter.
5. Er moet een tweede arts geraadpleegd zijn.
6. Er moet een derde arts geraadpleegd zijn, als de aanvrager niet terminaal ziek is.
7. Als de aanvrager in een onomkeerbare coma is, moet hij op voorhand een schriftelijke wilsverklaring hebben ondertekend.
8. Een arts die euthanasie uitvoert, moet binnen de vier dagen verslag uitbrengen bij de federale evaluatiecommissie.

Zelfs als je zelf meent aan al deze voorwaarden te voldoen, kan je euthanasie nooit als een afdwingbaar recht opeisen. Ook als euthanasie in België (en Nederland) onder bepaalde omstandigheden mogelijk is, moet er nog altijd een arts bereid worden gevonden om deze uit te voeren.

In 2007 werden in België bijna 500 gevallen van euthanasie geteld, dit is slechts 1,25% van de 40.000 sterfgevallen in medische context.

Meer informatie over palliatieve zorgen vind je op www.palliatief.be